مىگشت - ، به تناسب افراد ، مبلغى بين سيصد تا دو هزار درهم در سال بود ، كه مقدار حدّ اكثر آن ، « شرف العطاء » ناميده مىشد و به افرادى كه داراى ويژگىهاى برجسته‌اى مانند شجاعت و رشادت فراوان بودند ، پرداخت مىگرديد . بنا بر اين ، اصلىترين منابع درآمد مالى و تأمين زندگى مردم كوفه ، در دست حاكميت بود و اكثر مردم براى امرار معاش ، راهى جز همكارى با حكومت نداشتند . به نظر مىرسد كه نظام ادارى و اقتصادى موجود در كوفه ، مؤثّرترين عامل در روىگردانى مردم از نهضت امام حسين عليه السلام و پيوستن آنان به هواداران حكومت بود ، چنان كه ابن زياد ، پس از ورود به كوفه و ايراد يك سخنرانى سياسى ، از نظام ادارى و اقتصادى اين شهر براى تهديد و تطميع مردم ، نهايت بهره را برد . متن گزارش طبرى در اين باره ، چنين است : ابن زياد ، بر رؤسا و مردم ، سخت گرفت و گفت : به رؤساى قبايل بنويسيد : هر كس از مخالفان امير مؤمنان و حَروريه ( خوارج ) و اهل ترديد - كه كارشان اختلاف‌افكنى و نفاق و تشتّت است - ، در ميان شما باشد و امان‌نامه بنويسد ، در امان است ؛ امّا هر كس امان‌نامه ننويسد ، بايد كسى از رؤسا ، او را ضمانت كند كه با ما مخالفتى نمىكند و بر ما خروج نمىنمايد ، و اگر چنين نكند ، ذمّه‌ام از او برى است و خون و مالش حلال است و خونش ريخته مىشود . اگر در تحت رياست بزرگ قبيله‌اى ، كسى بر امير مؤمنان خروج كند و وى ، او را براى ما نفرستد ، بر درِ خانه‌اش به دار آويخته مىشود و از مقرّرى ، محروم مىگردد و به منطقه « الزاره » ( بيشه شيران ) در عُمان ، فرستاده مىشود « 1 » . همچنين هنگامى كه مسلم بن عقيل عليه السلام به همراه سپاه خود ، قصر ابن زياد را محاصره كرد و او را در فشار قرار داد ، يكى از شگردهاى موفّق ابن زياد ، اين بود كه از طريق اشراف كوفه و رؤساى قبايل ، به سپاهيان مسلم ، پيغام داد كه اگر دست از يارى او بردارند و در صف فرمانبران در آيند ، به عطاى آنان خواهد افزود ؛ ولى در صورت

--> ( 1 ) تاريخ الطبرى : ج 5 ص 359 ، الكامل فى التاريخ : ج 2 ص 536 .